Telefoonkantoor aan de Gedempte Botersloot 1932

Het oude Telefoonkantoor aan de Gedempte Botersloot gezien vanaf de Nieuwemarkt, 1932-1939.

Meer dan honderd jaar lang was de (Gedempte) Botersloot het centrum van de Rotterdamse telefonie. De gemeente Rotterdam exploiteerde vanaf 1896 eerst zelf het telefoonnet via de Gemeentelijke Telefoondienst. Verbindingen tussen de ongeveer 1000 abonnees werden handmatig door telefonisten gelegd, zodat je toen nog letterlijk verkeerd verbonden kon worden. Het was het handigst als het centrale bureau in het centrum van de stad was gelegen. Men vond een geschikte plaats in een verdieping boven de Vleeshal aan de Botersloot. Door enkele kamers te verbouwen en twee extra verdiepingen erbij te bouwen was er voldoende ruimte voor een zaal met schakeltafels. Het aantal abonnees groeide gestaag met ongeveer 500 aansluitingen per jaar en al in 1905 werd het gebouw opnieuw verbouwd om plaats te bieden aan een nieuw batterijsysteem van het Zweedse Ericsson met een maximale capaciteit van 18.000 nummers. Er kwamen hulpbureaus aan de Hoflaan, de Bergweg, de Korenaarstraat en de Vlaggemanstraat. In 1927 werd met de montage van een automatische centrale in het gebouw aan de Botersloot aangevangen.

In 1930 startte een uitbreiding van het gebouw. Half 1932 was de volledige automatisering gereed en verlieten de telefonistes de ‘seinzaal’. Het heeft heel lang geduurd en verschillende plannen zijn in de portefeuille gegaan alvorens men tot bouwen besloot, doch thans zal ons gemeentelijk telefoonbedrijf toch eindelijk een betere en ruimere huisvesting krijgen, want gisteren werden -zooals gemeld- verbouwing en vergrooting aanbesteed. Tegelijk zal dan de bestaande gevel die nog was geïnspireerd op de kwasi-renaissance van de voormalige vleeschhal, waarboven het kantoor het eerst werd gevestigd, worden afgebroken en vervangen door één, die architectonisch beter aansluit bij den gevel van het nieuwe gedeelte, al zal dit hooger worden dan het oude stuk. Het geheele kantoorfront zal dan 56.50 M. lengte hebben en uiterlijk dus meer in overeenstemming zijn met de omvang welke het gemeentelijk telefoonbedrijf inmiddels heeft gekregen. Rotterdamsch Nieuwsblad 14-08-1930.

Tijdens het bombardement bleef het telefoongebouw gedeeltelijk gespaard, net als de nabijgelegen bibliotheek en een deel van de spaarbank. Al tijdens de oorlog werd een gedeelte hersteld voor het zo belangrijke telefoonverkeer, dat verder ook via de bijkantoren verliep. In 1942 was het ontwerp van gemeentearchitect Koops voor de uitbreiding gereed. Gezien de periode dat het gebouw is ontworpen is het niet verwonderlijk dat het aansluit bij de traditionalistische ideeën over architectuur en stedenbouw van stadsbouwmeester W.G. Witteveen en met name supervisor A. van der Steur, die een zwaar stempel op de architectuur drukte.

De foto komt uit de fotocollectie van het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt van de mooie pagina wederopbouwrotterdam.nl. Lees verder op https://www.wederopbouwrotterdam.nl/nl/tijdlijn/ptt-kantoor/

Met medewerking van Rotterdam van toen