Tag Archives: maashaven

Maashaven, 1939

Schepen in de Maashaven en achterzijde van de meelfabrieken van Meneba aan de Brielselaan, 1939.

Op 14 juni 1895 werd in beginsel besloten deze haven, die naar de rivier de Maas is genoemd, te graven. In 1905 was ze voltooid. Een groot gedeelte van de polder Katendrecht alsmede vele huizen en buurten van het voormalige dorp Katendrecht moesten voor de havenaanleg verdwijnen.

Meneba is een graanverwerkend bedrijf dat zijn hoofdvestiging heeft in Maashaven te Rotterdam. De naam is een afkorting van: MEelfabrieken der NEderlandsche BAkkerij. Het bedrijf is in 1915 opgericht.

De oprichting van het bedrijf was een initiatief van de “Nederlandsche Bakkersbond”. Dit voorzag in de oprichting van een “onderlinge” meelfabriek. Bakkers konden een soort obligatie kopen en men had de medewerking van 5.000 van de in totaal 11.000 bakkers nodig. Initiatiefnemer was J.K.P. Kraan, die voordien werkzaam was geweest bij de Stoommeelfabriek “Holland”. De bedoeling was om minder afhankelijk te worden van particuliere fabrikanten die, tijdens de Eerste Wereldoorlog, de bloemprijzen voortdurend opdreven. Op 5 juli 1915 werden de “Eerste Nederlandsche Coöperatieve Meelfabrieken” opgericht en in augustus kwam een fabriek in ‘s-Hertogenbosch in werking. In 1916 werd de bedrijfsvorm omgezet in een NV. De aandelen daarvan mochten slechts in bezit van bakkers zijn of van anderen die de producten van de fabriek nodig zouden hebben. Er waren pakhuizen in Groningen, Alkmaar, Leiden en Zwolle. In 1916 werd een tweede fabriek gestart, en wel te Middelburg.

In november 1919 werd de in 1914 gebouwde Meelfabriek “De Maas” te Rotterdam overgenomen. Hier werd ook het hoofdkantoor gevestigd. De omzet steeg voortdurend.

De prentbriefkaart komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam en van Wikipedia.

Met medewerking van Rotterdam van toen

Maashaven 1925

Schepen en graanelevators voor overslag van goederen in de Maashaven, 1925.

Met een graanzuiger wordt met graan en derivaten geladen en gelost. In de haven worden drijvende zuigers elevator genoemd. Bekend zijn vooral de drijvende graanelevatoren waarmee vooral in de 20e eeuw de lading vanuit de zeeschepen direct in de binnenvaartschepen werd overgeslagen. Na 1955 kwamen er steeds meer rijdende walelevatoren (pneumaten) in gebruik.

Een graanzuiger is een machine die graan, of andere losse lading met een laag soortelijk gewicht, zuigt uit de ruimen van een schip. Boven op de toren staat de recipiënt. Vacuümpompen zuigen de lucht uit de recipiënt waardoor er onderdruk ontstaat. Via de zuigbuizen die in het graanschip zijn gezakt, stroomt lucht naar binnen en het graan wordt hierin meegevoerd naar de recipiënt. Eenmaal in de recipiënt wordt stof en ander materiaal, zoals zand of steentjes, verwijderd en blijft het graan achter. Via een luchtsluis zakt het graan naar de bovenbunker. Door een klep open te schuiven valt het graan in een weegschaal. Als de schaal vol is wordt de klep gesloten en de toevoer van graan stopt. De weger noteert de afgemeten hoeveelheid en laat de weegschaal leeglopen door een klep aan de onderzijde van de schaal te openen. Het graan valt nu via een afstortbuis naar een binnenschip of naar een graansilo op de wal.

Rijdende walelevatoren staan op een pier en storten hun product op lange lopende banden, die het naar verticale lopende banden brachten en dan via redlers of naar een silo, of gelijk weer naar een wachtend binnenschip aan een kleine andere pier.

Graanzuigers worden anno 2010 bij de overslag in havens nauwelijks meer gebruikt. Kranen met een grote capaciteit, tot 50 ton per hijs, hebben de rol van de zuigers overgenomen.

Op 14 juni 1895 werd in beginsel besloten de Maashaven, die naar de rivier de Maas is genoemd, te graven. In 1905 was ze voltooid. Een groot gedeelte van de polder Katendrecht alsmede vele huizen en buurten van het voormalige dorp Katendrecht moesten voor de havenaanleg verdwijnen.

De prentbriefkaart is gemaakt door KLM Aerocarto en komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt van Wikipedia en uit het Stadsarchief Rotterdam.