Tag Archives: oude westen

Zalencomplex Odeon gouvernestraat, 1958

Hoela-hoepvaardigheidstest in de grote zaal van Odeon in de Gouvernestraat ten behoeve van het Nederlands sanatorium te Davos, november 1958.

Uit het Vrije Volk van 12 november 1958:
Hoela hoep voor Davos
Gewapend met een hoela hoep kwamen vanmiddag enige honderden van een tot drie turven hoge Rotterdammertjes naar Odeon om er een kritische jury te laten zien, hoe goed en hoe fantasierijk zij met hun hoepels overweg konden.

Ze hebben zich werkelijk de hoepla gehoept omdat het van hun sportieve prestatie afhing, welke cijfers zij op een ‘vaardigheidsdiploma’ kregen.

Dat diploma kostte een kwartje en al die honderden kwartjes samen vormden een welkome extra-bijdrage van Rotterdam voor het Nederlands sanatorium te Davos.

Waarschijnlijk zal men binnenkort een tweede hoelahoep-vaardigheidsmiddag voor hetzelfde doel houden

De fotograaf is Ary Groeneveld en de foto komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt, via delpher.nl, uit het Vrije Volk van 12 november 1958.

Met medewerking van Rotterdam van toen

Het interieur van Bierhandel De Pijp in de Gaffelstraat, 1974

In 1898 begonnen, loopt de eerste Pijpgeschiedenis tot 1940, toen het etablissement door het bombardement op Rotterdam op 14 mei 1940 vernietigd werd. De tweede jeugd van De Pijp vangt aan op 15 augustus 1940, als “de nieuwe Pijp” van start gaat in een oude garage annex fietsenstalling aan de Gaffelstraat. In de oorlogsjaren speelt De Pijp een vooraanstaande rol in het studentenverzet. Nadat de Duitsers in 1941 de sociëteit van het Rotterdamsch Studenten Corps (RSC) aan de Eendrachtsweg hebben gesloten, doet De Pijp tijdelijk dienst als ondergrondse sociëteit. Ondanks dat verzetsoperaties nooit daadwerkelijk vanuit De Pijp hebben plaatsgevonden was het een geschikte plek voor het verzet om samen te komen. Het is tevens op deze locatie dat de Pijp moeiteloos de stap over de drempel naar de eenentwintigste eeuw heeft gezet. Zo omspant Bierhandel De Pijp al drie eeuwen in Rotterdam.

De fotograaf is Ary Groeneveld en de foto komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt van http://www.bierhandeldepijp.nl/

Met medewerking van Rotterdam van toen

West-Kruiskade met rechts de Diergaardesingel, 1959

Gezicht op de West-Kruiskade met rechts de Diergaardesingel, 1959.

De Kruiskade komt reeds in 1506 onder deze naam voor. Het was toen nog maar een voetpad. Dit pad werd in de eerste helft van de 19de eeuw door de Rotterdamsche Werkvereeniging verbreed en tot een schelpweg gemaakt. In 1853 werd de weg door de stad overgenomen en bestraat. In 1401 werd ze de ‘Ka tot Rotterdam in Cool’ genoemd. De oudste kaart waarop de Kruiskade voorkomt dateert uit 1540. Hierop wordt het verlengde van deze kade in westelijke richting tot aan de Delfshavense Schie ‘doorgeghraven oude ka’ genoemd.

De kade moet ouder zijn dan 1389, het jaar waarin toestemming werd verleend om deze Schie te graven. De Kruiskade en haar verlengingen (West-Kruiskade, Middellandstraat en Vierambachtsstraat) vormden de zuiddijk van de ambachten Blommersdijk en Beukelsdijk. Voor het graven van de Rotterdamse Schie zal de Kruiskade ten oosten aangesloten hebben op de Hofdijk. Haar naam dankte ze waarschijnlijk aan de ‘cruyskamp’, een stuk land dat vanaf het einde van de 15de tot in de 18de eeuw in Beukelsdijk in het ambacht van Cool was gelegen

Deze singel is vernoemd naar de in 1857 opgerichte Rotterdamsche Diergaarde, waarlangs deze singel liep. De Diergaarde werd eind 1939 gesloten in verband met de bouw van een nieuwe diergaarde in de wijk Blijdorp. Daarna werd met de sloop begonnen; het restant van de diergaarde werd verwoest bij het bombardement in mei 1940. Zowel de Stationssingel als de Spoorsingel hebben in de 19de eeuw enige tijd Diergaardesingel geheten.

De fotograaf is P.J. Visser en de foto komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam.

Met medewerking van Rotterdam van toen

Kraaminrichting Rijkskweekschool voor vroedvrouwen aan de Henegouwerlaan, 1914

Op 26 juni 1914 werd de Rijkskweekschool voor Vroedvrouwen aan de Henegouwerlaan officieel geopend door de Minister van Binnenlandse Zaken Cort van der Linden. De in 1882 gestichte school was eerder in de Raampoortstraat gevestigd. Het statige nieuwe gebouw was ontworpen door Johannes Vrijman (1865-1954), rijksbouwkundige voor onderwijsgebouwen. Het gebouw heeft een U-vormige plattegrond rond een binnentuin. Een langgerekt bouwdeel van 70 meter lengte ligt op 28 meter afstand van de Henegouwerlaan; de twee zijvleugels zijn 37 meter lang.

Het gebouw bevatte lokalen voor het onderwijs, huisvesting voor de leerlingen en een moderne kraamkliniek. Het was een voor die tijd zeer moderne kliniek, met centrale verwarming, elektrische verlichting en modern sanitair. Op de begane grond lagen de leslokalen en directievertrekken, op de eerste verdieping verpleegkamers en op de tweede verdieping 50 kamertjes voor verpleegsters. Deze lagen aan weerszijden van een middengang. Op de zolder waren bergruimtes, linnenkamers en dienstbodenkamertjes, die hun daglicht kregen door middel van dakkapellen. In het uitspringende middendeel waren de eetzaal en een grote verpleegzaal gesitueerd. Er was dus geen monumentale hoofdentree, maar een viertal secundaire ingangen. In de hoeken voeren twee royale trappenhuizen naar de verbindingsgangen langs de buitenste gevel. Zo hadden alle ruimtes uitzicht op de tuin. Het gebouw was voorzien van betonnen vloeren. De houten kap was met leien bedekt. Het gebouw heeft sobere bakstenen gevels met een regelmatige raamindeling, voorzien van natuurstenen versieringen. Er zijn plaquettes aangebracht met de namen van de vier belangrijkste verloskundigen uit het verleden.

In 1970 werd het gebouw uitgebreid met een bouwdeel van staal en glas langs de Henegouwerlaan. De begane grond bleef onbebouwd zodat er zicht bleef op de binnenhof. In 1975 verhuisde de kliniek naar het Van Dam-ziekenhuis. In 1979 werd het kantongerecht in het gebouw gehuisvest.

Na de verhuizing van de rechtbank naar de Kop van Zuid in 1996 ontstond het idee het gebouw een bestemming als woongebouw te geven. Eerst werd het complex als Nieuw Leven gepresenteerd; toen deze ontwikkeling niet vlotte werd het project herontwikkeld als De Magistraat. De detonerende voorbouw werd verwijderd zodat de oorspronkelijke U-vormige opzet terugkeerde. Het gebouw is verder extern in oorspronkelijke staat gebracht; intern zijn 35 appartementen van 60 tot 200 vierkante meter gerealiseerd. De woningen hebben een bijzondere verdiepingshoogte van ca. vier meter op de onderste lagen en bijna zes meter onder de schuine kap. De binnentuin is in ere hersteld en voorzien van een parkeerkelder. Een nieuw hek, waarin een glazen geluidswand is verwerkt, moet het verkeerslawaai van de Henegouwerlaan weren.
Tegelijkertijd zijn aan de achterkant van het complex in de Zijdewindestraat 41 woningen gebouwd, ontworpen door Molenaar & Van Winden.

De foto komt uit de Collectie Topografie Rotterdam en bevindt zich in het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt van rotterdam.nl.http://www.rotterdam.nl/tekst:rijkskweekschool

Met medewerking van Rotterdam van toen

Mauritsweg, 1969

Lijn 3 komt uit de Van Oldenbarneveltstraat en slaat rechtsaf naar de Mauritsweg, 1969 (geschat).

Deze straat is vernoemd naar Johan van Oldenbarnevelt, 1547-1619, pensionaris van Rotterdam 1576-1586, raadpensionaris van Holland 1586-1618. Stadspensionaris van 1576 tot 1586. Hij slaagde erin de positie van Rotterdam te versterken door onder meer de stad in 1581 een stem te geven in de Staten van Holland. Tijdens de tien jaren van zijn pensionarisschap werd Rotterdam de zevende van de grote steden van Holland, in plaats van de eerste van de kleine steden. Van Oldenbarnevelt speelde ook een belangrijke rol bij de oprichting van de VOC. Tijdens de godsdiensttwisten gedurende het Twaalfjarig Bestand (1609-1621) kwam Van Oldenbarnevelt, inmiddels raadpensionaris van de Staten van Holland, tegenover stadhouder Maurits te staan. Dit leidde in 1619 tot zijn terechtstelling. Zijn standbeeld staat voor het stadhuis.

Deze weg draagt de naam van Prins Maurits, 1567-1625, stadhouder van Holland 1585-1625. Maurits gaf de opdracht om Van Oldenbarnevelt terecht te stellen. De Mauritsstraat heette voor 1876 Waschbleeklaan. Deze laan, waaraan zich verschillende washuizen en blekerijen bevonden, dateerde van omstreeks 1650. In 1660 komt ze reeds onder deze naam voor, in 1870 werd ze door de stad overgenomen.

De fotograaf is Ary Groeneveld en de foto komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam.

Met medewerking van rotterdam van toen

Een telefooncel in de Sint-Mariastraat, 1970

Een telefooncel in de Sint-Mariastraat, nabij de splitsing met de Gaffelstraat, 15 augustus 1970.

De Sint-Mariastraat werd naar analogie van de al bestaande Josephstraat vernoemd naar Maria, moeder van Jezus.

De Gaffelstraat loopt gaffelsgewijs uit op de Sint Mariastraat. Voor 1892 droeg de Gaffeldwarsstraat de naam Jan Dijkmansstraat naar een vroegere eigenaar.

In Nederland beheert KPN de openbare telefoon. Telfort heeft vanaf 1999 t/m 2008 ook telefooncellen en -palen gehad op NS-stations. Inmiddels zijn deze allemaal verwijderd. Door de komst van de mobiele telefoon, en eerder al door het opheffen van muntinworp, is het gebruik van telefooncellen sterk verminderd. Vanaf 2011 heeft KPN alleen nog telefooncellen op luchthaven Schiphol, de overige openbare telefooncellen worden door RBL telecom geëxploiteerd. Medio 2015 waren er nog 440 telefooncellen in 64 verschillende gemeenten in Nederland operationeel.

De fotograaf is Ary Groeneveld en de foto komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam en van Wikipedia.

Met mdewerking van Rotterdam van toen

Noodwinkels aan de Mathenesserlaan, 1941

Deze laan draagt de naam van de ambachtsheerlijkheid Mathenesse die al in 1276 voorkomt. De naam zal een samenvoeging zijn van de woorden made (weide) en nes (aangeslibd land). Als oudste ambachtsheer wordt genoemd Dirk Bokel, wiens kleinzoon zich Dirk van Mathenesse noemde. Het Slot Mathenesse of Huis te Riviere, waarvan nog een ruïne aanwezig is, lag aan de Schiedamse Schie ten noordwesten van Schiedam. Binnen de ambachtsheerlijkheid lagen de polder Nieuw- en Oud-Mathenesse. De Mathenesserdijk, vroeger Schiedamsedijk geheten, maakt deel uit van Schielands Hoge Zeedijk. De dijk heette vroeger ook Groenedijk. De Mathenesserbrug ligt over de Delfshavense Schie en verbindt het Mathenesserplein en de Mathenesserlaan met de Mathenesserweg. De eerste brug van die naam werd in 1923 in gebruik genomen. In 1983 is ze vervangen door de huidige brug.

De foto komt uit de collectie topografie en bevindt zich in het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam.

Met medewerking van Rotterdam van toen

Wijlenschool aan de Buitenhofstraat, 1975

Gezicht op de H.J. van Wijlenschool aan de Buitenhofstraat 45 met links de Essenburgstraat, 19 augustus 1975. Op de achtergrond de Sint-Willebrorduskerk aan de Beukelsdijk.

De Buitenhofstraat is vernoemd naar een boerenhofstede. De straat is niet naar een bestaande of verdwenen boerderij vernoemd, maar ontving haar naam in overeenstemming met de andere straatnamen.

De Essenburg was een boerderij op de hoek van de Beukelsdijk, ter hoogte van de huidige Statentunnel.

De naam van de Beukelsdijk is ontleend aan het geslacht Bokel of Beukel. Het ambacht Beukelsdijk van heer Ghisebrecht Bokel (Buekel) wordt reeds in 1281 genoemd. De Beukelsdijk, maakt deel uit van de oude zeedijk, die in de 12de eeuw werd aangelegd. Daartoe behoorden ten westen van de Rotte de Blommersdijk en ten oosten van de Rotte de Oudedijk. In 1200 wordt Theodericus Bokel vermeld als getuige voor de graaf van Holland. Door het voltooien van de Rotterdamse Schie na 1340 werd Blommersdijk verdeeld in een oostelijk en westelijk gedeelte. De Beukelsdijksche of West-Blommersdijkscheweg sloot zich bij de voormalige Heulbrug aan bij de Oost-Blommersdijksche- of Bergweg. Een gedeelte van de oude Beukelsdijk heet thans Walenburgerweg.

De foto komt uit de collectie topografie Rotterdam en bevindt zich in het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam.

Met medewerking van Rotterdam van toen

Beukelsdijk, 1964

Een groep kinderen en enkele ouders kijken in de speeltuin ‘t Kinderhoekje aan de Beukelsdijk naar een poppenkastvoorstelling van de Amstelveense poppenkunstenaar Leo Nelissen, 1964 (geschat).

De naam van de Beukelsdijk is ontleend aan het geslacht Bokel of Beukel. Het ambacht Beukelsdijk van heer Ghisebrecht Bokel (Buekel) wordt reeds in 1281 genoemd. De Beukelsdijk, maakt deel uit van de oude zeedijk, die in de 12de eeuw werd aangelegd. Daartoe behoorden ten westen van de Rotte de Blommersdijk en ten oosten van de Rotte de Oudedijk. In 1200 wordt Theodericus Bokel vermeld als getuige voor de graaf van Holland.

Door het voltooien van de Rotterdamse Schie na 1340 werd Blommersdijk verdeeld in een oostelijk en westelijk gedeelte. De Beukelsdijksche of West-Blommersdijkscheweg sloot zich bij de voormalige Heulbrug aan bij de Oost-Blommersdijksche- of Bergweg. Een gedeelte van de oude Beukelsdijk heet thans Walenburgerweg. Van 1916 tot 1922 heette de Van Cittersstraat eveneens Beukelsdijk. De huidige Beukelsweg is een deel van de oude Beukelsdijk. De Beukelsbrug is de verkeersbrug over de Delfshavense Schie, die de verbinding vormt tussen de Beukelsweg en de Horvathweg. Deze heette enige tijd Westlandsebrug.

De fotograaf is Ary Groeneveld en de foto komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam.

Met medewerking van Rotterdam van toen

Henegouwerlaan, 1953

Gezicht op de Henegouwerlaan met op de voorgrond de 1e Middellandstraat, 1953.

De Henegouwerlaan herinnert aan het Henegouwse Huis, dat met graaf Jan II, zoon van Jan van Avennes en Aleidis van Holland, in 1299 aan het bewind kwam. Onder het krachtige bestuur van Willem III, de tweede graaf uit dit huis, heeft de ontwikkeling van Rotterdam een aanvang genomen. De vier leeuwen in het Rotterdamse wapen dankt de stad aan de graven uit dit huis.

De 1e Middellandstraat verwijst naar een onbedijkt stuk land tussen Schoonderloo en Beukelsdijk dat omstreeks 1280 werd bedijkt. Door Ghisebrecht Bokel was in de tweede helft van de 13de eeuw aan Claes de Vriese verboden om een stuk land, dat grensde aan Bokels ambacht, te bedijken. Daardoor bleef midden tussen Schoonderloo en Beukelsdijk een onbedijkt land liggen. Omstreeks 1280 krijgt Jan van Scoenreloo, zoon van Claes de Vriese, toestemming tot bedijken. Dit Middelland heeft waarschijnlijk ongeveer ter plaatse van de huidige straat gelegen. Een ‘Middelwateringhe’ komt aldaar reeds in 1410 voor. Op de kaart van Stampioen (1653) heet deze watering Scheydsloot. Ze vormde de scheiding tussen twee ambachten. In 1906 werd de Middellandstraat in 1ste Middellandstraat verdoopt, terwijl toen tevens de 2de Middellandstraat haar naam ontving. De naam Middelland is later gegeven aan de wijk waarin genoemde straten liggen.

De foto is gemaakt door de Fototechnische Dienst Rotterdam en komt uit het Stadsarchief Rotterdam. De informatie komt eveneens uit het Stadsarchief Rotterdam.

Met medewerking van Rotterdam van toen