Miljoenen bekende gebruikers van Facebook zouden zich niet aan de regels hoeven te houden die wel voor de rest van de gebruikers gelden. Het gaat onder anderen om sporters, acteurs, politici en journalisten, schrijft The Wall Street Journal maandag op basis van interne documenten van het socialemediabedrijf.

In totaal vielen 5,8 miljoen accounts onder een programma met de naam XCheck (cross check). Daardoor ontstond een onzichtbare elite onder de kleine drie miljard gebruikers van het sociale netwerk. Om het systeem in stand te houden zou Facebook volgens de Amerikaanse krant de toezichtraad hebben misleid, die het bedrijf juist had opgericht om te kijken hoe het zijn regels handhaaft.

Een voorbeeld van een persoon die een voorkeursbehandeling kreeg, is voetballer Neymar. De Braziliaan kon in 2019 naaktfoto’s op Facebook plaatsen van een vrouw die hem had beschuldigd van verkrachting. Naaktfoto’s zijn volgens de regels van Facebook altijd verboden.

Andere accounts op de lijst konden berichten plaatsen met inhoud die door de feitencheckers van Facebook al eerder als onjuist waren bestempeld. Zo kon Hillary Clinton ervan beschuldigd worden groepen pedofielen te hebben beschermd. Over voormalig Amerikaans president Donald Trump werd beweerd dat hij alle vluchtelingen voor “beesten” zou hebben uitgemaakt.

In 2019 hield Facebook de praktijken intern al eens tegen het licht. Daaruit bleek dat gebruikers op de beschermde lijst regelmatig voorgetrokken werden. “We doen niet wat we publiekelijk zeggen te doen”, schreef de interne controle toen in een vertrouwelijk document.

Facebook ontkent bepaalde gebruikers een voorkeursbehandeling te hebben gegeven. Volgens een woordvoerder was de kritiek op XCheck terecht en is het platform bezig het systeem van beschermde gebruikers af te bouwen. Facebook ontkent ook de eigen toezichtraad te hebben misleid.